Wat is een periapicale röntgenopname? Alles wat je moet weten

Een periapicale röntgenopname – in de praktijk vaak solo-opname of kortweg solo genoemd – is een intraorale röntgenfoto die één of twee gebitselementen volledig in beeld brengt: van de kroon tot en met de wortelpunt en het omliggende kaakbot. De opname dankt zijn naam aan het periapicale gebied, het stukje bot rondom de wortelpunt (apex). Voor tandartspraktijken is de solo een van de meest gemaakte röntgenopnamen, omdat hij precies laat zien wat met het blote oog verborgen blijft.

Wat ziet u op een periapicale röntgenopname?

Een periapicale opname toont het complete element: de kroon, de wortel of wortels met de wortelkanalen, en het bot rondom de wortelpunt. Juist dat laatste maakt de opname zo waardevol. Een ontsteking bij de wortelpunt (apicale parodontitis) is op een solo zichtbaar als een donkere verkleuring in het bot, terwijl de patiënt er soms nog geen klachten van heeft.

Daarin verschilt de solo van andere opnamen. Een bitewing toont vooral de kronen van boven- en onderkaak en is bedoeld om cariës tussen de tanden op te sporen; de wortelpunten staan er niet op. Een panoramische opname (OPT) brengt de hele kaak in beeld, maar met minder detail. Voor een scherpe beoordeling van één element is de periapicale opname daarom de aangewezen keuze.

Wanneer maakt de tandarts een solo-opname?

Veelvoorkomende indicaties voor een periapicale opname zijn:

Diagnose bij pijnklachten of een vermoeden van een ontsteking aan de wortelpunt.
Een wortelkanaalbehandeling: voor de lengtebepaling van de kanalen en de controle van de vulling.
Beoordeling van de wortelvorm vóór een extractie.
Controle na een tandtrauma, bijvoorbeeld door een val of een klap.
Het beoordelen van nog niet doorgebroken of geïmpacteerde elementen.
Controle van een implantaat en het botniveau eromheen.

De KNMT-richtlijn Tandheelkundige Radiologie schrijft voor dat elke opname vooraf gerechtvaardigd moet zijn: er is een concrete klinische vraag nodig. De stralingsdosis van één intraorale opname is overigens zeer laag.

Digitaal vastleggen: sensor of fosforplaatje

In vrijwel elke moderne praktijk is de periapicale opname digitaal. Dat gebeurt met een digitale sensor, die het beeld direct op het scherm in de behandelkamer toont, of met een fosforplaatje dat na de opname wordt uitgelezen in een scanner. De beelden komen binnen in beeldsoftware zoals VisiQuick of in de röntgenmodule van de praktijksoftware, gekoppeld aan het patiëntendossier. Zo staat de opname meteen klaar bij de juiste patiënt en kan de tandarts vergroten, meten en vergelijken met eerdere foto’s.

Wat betekent dit voor de ICT van uw praktijk?

Röntgenbeelden zijn onderdeel van het medisch dossier en vallen onder de WGBO: ze moeten minimaal twintig jaar bewaard blijven. Dat vraagt om betrouwbare opslag, een goede back-up en een correcte koppeling tussen röntgensoftware en praktijksoftware. Daarnaast stellen de AVG en NEN 7510 eisen aan de beveiliging van deze medische gegevens. Ook praktisch telt de ICT mee: een opname moet in de behandelkamer binnen enkele seconden op het scherm staan, dus netwerk, server en werkplekken moeten daarop berekend zijn.

Kortom, een periapicale röntgenopname is de intraorale foto die één element volledig in beeld brengt, van kroon tot wortelpunt, en is onmisbaar bij onder meer wortelkanaalbehandelingen en ontstekingen. Digitale solo’s vragen om een goed ingerichte ICT-omgeving: snelle beschikbaarheid in de behandelkamer, veilige opslag en een back-up die past bij de wettelijke bewaartermijn.

ICT Specialist nodig?

Wij zijn een ICT Dienstverlener specifiek gericht op tandartspraktijken. Bent u op zoek naar een ICT specialist of bent u ontevreden over uw huidige dienstverlener? Dan kom ik graag in contact om uw wensen en vragen te beantwoorden.

Neemt u contact op via de contact pagina, of stuur voor direct contact een WhatsApp bericht.